J
I
K
A
B

 سامانه هاي اطلاعات مكاني (GIS) و كارتوگرافي 


فعاليت هاي اين قسمت در قالب دو بخش زير انجام مي گيرد:

  • بخش كارتوگرافي
  • بخش سامانه اطلاعات مكاني (GIS)

 

بخش كارتوگرافي

بخش كارتوگرافي از بدو تاسيس در سال 1372 فعاليت خود را آغاز نموده است. باتوجه به اين كه در اين بخش مراحل پاياني تهيه نقشه انجام مي گيرد و بعد از اين مرحله نقشه به دست كاربران مي رسد، لذا اهميت اين بخش در كارهاي نقشه برداري بخوبي آشكار مي گردد. همپنين براي آشنائي بيشتر با واژه كارتوگرافي تعاريف مختلفي توسط متخصصين امر بيان شده است كه در اينجا تعريف عمومي از كارتوگرافي را بيان مي كنيم.  

كارتوگرافي: هنر طراحي، ترسيم، تحرير و چاپ نقشه است. بطور كلي تكنيكي است كه با استفاده ازسيستم تصويرهاي مختلف ابعاد عوارض را كوچك نموده و قابل نمايش بر روي كاغذ يا فايل رقومي مي گرداند. اين تكنيك پهنه هاي وسيع را كوچك مي كند تا قابل مشاهده شود. پروراندن اطلاعات اوليه و ارائه آن به نحو مطلوب و يا به عبارتي عمليات تهيه نقشه بر عهده كارتوگرافي است. در كارتوگرافي كليه عوارض زميني موجود روي نقشه ها با هدف يكسان سازي و يكنواختي با استانداردهاي ملي و جهاني اديت و پردازش مي شود. به عبارت ديگر كارتوگرافي پايان كار نقشه برداري زميني و هوائي است. از طرفي كاربرد نقشه هاي رقومي و نحوه استفاده از آن در جامعه كنوني ما بيش از گذشته اهميت يافته است. اشاعه فرهنگ استفاده از اين نقشه ها و مفاهيم بنيادي آن نيز به عهده اين قسمت مي باشد.

فعاليت هاي شاخص

  • تهيه نقشه هاي موضوعي (اولويت گردشگري)

در راستاي طرح تهيه محصولات جانبي از نقشه هاي پايه، اين بخش از سال 1380 اقدام به تهيه نقشه هاي موضوعي از شهرهاي استان خراسان با اولويت قرار دادن نيازهاي گردشگري نمود و بر اين اساس با انجام خلاصه سازي و ويرايش هاي لازم، نقشه تك برگي گردشگري شهرهاي مختلف استان در مقياس هاي 1:6000 تا 1:14000 را چاپ نموده است.

همچنين نقشه گردشگري شهر سمنان و نقشه عمومي شهر مشهد در چهار برگ به مقياس 1:15000 كه محدوده حرم مطهر بصورت جداگانه در مقياس 1:5000 در پايين نقشه آورده شده است.

  • تهيه نقشه هاي تك شيتي

نظر به كاربردهاي فراوان نقشه يكپارچه شهرها، اين بخش نقشه شهرهاي فريمان، فردوس، ... را تهيه و شهر مشهد نيز با مقياس 1:40000 در يك برگ قابل ارائه است. با ادامه كار در سال 1385 حدود 90 درصد از شهرهاي خراسان رضوي داراي نقشه هاي تك شيتي مي باشند.

  •  تهيه نقشه هاي آب و فاضلاب

نقشه هاي 1:2000 شهري بعنوان نقشه هاي مرجع هر شهر محسوب مي شوند. كه در زمينه هاي طراحي و شهرسازي و فعاليت هاي عمراني و ... مورد استفاده قرار مي گيرند. در بسياري از موارد كه نياز به كاربرد خاصي مي باشد مي توان با افزودن اطلاعات از روش هاي مختلف به نقشه، مطابق استانداردها، نياز كاربران را برطرف نموده؛ بعنوان مثال براي شبكه هاي فاضلاب شهري نياز به اطلاعات ارتفاعي بيشتري مي باشد كه به دو روش قابل تامين است. روش اول تهيه نقشه با مقياس بزرگتر كه مستلزم صرف هزينه و زمان زيادي است. روش دوم انجام عمليات ترازيابي مستقيم و تكميل اطلاعات نقشه 1:2000 كه مقرون به صرفه و جوابگوي دقت مورد نياز هم مي باشد. نمونه اين كار براي شهرهاي بجنورد، نيشابور، سبزوار و تربت حيدريه با موفقيت انجام گرديد و در سال 1385 شيروان نيز به اتمام رسيد.

  • تهيه نقشه هاي شهرهاي استان هاي خراسان جهت استفاده در گوشي هاي تلفن همراه 

در اين راستا نقشه شهرهاي مشهد، بجنورد، بيرجند، سبزوار، نيشابور، تربت حيدريه، شيروان، اسفراين، قوچان، چناران و كاشمر آماده گرديده است.

  • كارتوگرافي نقشه هاي 1:2000 شهري

انجام كارتوگرافي شهرهاي مشهد، رضويه، جيرفت، هويزه، نصر آباد و ...

در سال 1385 شهر طالخونچه اصفهان نيز به پايان رسيد.

  • كارتوگرافي نقشه هاي 1:100000 ماهواره اي شرق كشور

انجام بلوك هاي شرق كشور

  • تهيه نقشه شهرستاني بصورت تك شيت 

فعاليت فوق از اواسط نيمه دوم سال 1384 شروع و تاكنون نقشه مقدماتي شهرستان هاي فاروج، اسفراين، جاجرم و تربت حيدريه در مقياس حدود 1:100000 با مرز سياسي هر شهرستان تهيه گرديده است.

  • تهيه نقشه هاي رقومي شهرهاي خراسان بزرگ بر اساس نياز معاونت آمارسازمان مديريت و برنامه ريزي خراسان

با توجه به اينكه كليه نقشه هاي موجود در مركز آمار خراسان بصورت خطي بوده و به روش سنتي بايگاني مي گرديد، لذا باهماهنگي بين مديريت نقشه برداري خراسان و رياست سازمان مديريت و برنامه ريزي خراسان در سال 1380، مقرر شد كليه نقشه هاي خطي، رقومي گردد. براين اساس با بررسي كه صورت گرفت  نقشه هاي موجود در مركز آمار به دو دسته تقسيم گرديد. دسته اول نقشه شهرهايي بود كه سازمان نقشه برداري كشور بر اساس طرح تهيه نقشه 1:2000 شهرها آماده كرده يا در حال تهيه بود. بنابراين مبناي نقشه شهرهاي فوق براساس نقشه هاي سازمان نقشه برداري قرار گرفت و انجام بلوك بندي و اعمال دستورالعمل سازمان مديريت و برنامه ريزي برروي نقشه هاي فوق و نهايتا آماده كردن نقشه ها در محيط اتوكد انجام شد.

دسته دوم نقشه شهرهاي كوچكي بود كه نقشه جديد توسط سازمان نقشه برداري تهيه نشده بود. بنابراين نقشه هاي فوق با دو روش آماده و رقومي گرديد .

  1. استفاده از نقشه هاي رقومي تهيه شده به روش زميني مديريت خراسان و استفاده از نقشه هاي مناطقي كه توسط شركت هاي نقشه برداري تهيه و سازمان نقشه برداري خراسان نظارت آن ها را بعهده داشته است.
  2. ديجيتايز كردن نقشه هاي موجود مركز آمار كه از نقاط فوق نقشه جديد تهيه نشده بود.

بنابراين حدود 780 برگ نقشه 1:2000 آماده و طي سال هاي 1380 و 1381 تحويل سازمان مديريت و برنامه ريزي گرديد.  

در راستاي همكاري هاي قبل در سال 1385 نيز تعدادي از شهرهاي بزرگ خراسان رضوي ويرايش شده و حوزه بندي گرديده و تحويل سازمان مديريت و برنامه ريزي شد تا در امر سرشماري سال 1385 مورد استفاده قرار گيرد.       

 

 

بخش  GIS

در حال حاضر بخش كارتوگرافي و GIS در قالب يك واحد در اين گروه فعاليت مي نمايد. اشاعه فرهنگ GIS و انجام پروژه هايي در زمينه GIS  از جمله فعاليت هاي اين بخش مي باشد.

 

فعاليت هاي شاخص

  • اجرا و پياده سازي سرويس هاي اطلاعات مكاني جهت انتشار تحت وب (WMS) از اندكس محصولات، نقشه هاي عمومي، پروژه هاي نظارت شده و نقشه هاي 1:25000
  • آماده سازي اندكس محصولات سازمان نقشه برداري كشور در قالب فرمت هاي مرسوم GIS جهت استفاده در سيستم هاي مكانيزه فروش و محيط هاي  GIS
  • تشكيل پايگاه داده مكاني بزرگ مقياس شهرها در مقياس 1:2000 (آماده سازي اطلاعات و تبديل نقشه هاي 1:2000 شهري در قالب پايگاه داده مكاني براي مجموع 36 شهر استان خراسان رضوي و برخي شهرهاي استانهاي مجاور)  (1398-1397)
  • انتشار اطلس نقشه راهنماي شهر مشهد
  • كارتوگرافي و آماده سازي نقشه هاي پهنه بندي و موضوعي از محدوده هاي مختلف استاني و شهري
  • بروزرساني دوره اي و آماده سازي نقشه شهر مشهد
  • كارتوگرافي نيمه اتوماتيك نقشه هاي 1:25000 با استفاده از Representation در قالب پايگاه داده مكاني  (1393)
  • تشكيل پايگاه داده مكاني كشور در مقياس 1:25000 (آماده سازي اطلاعات (كنترل و يكپارچه سازي) نقشه هاي NTDB در جهت پياده سازي پايگاه داده مكاني يكپارچه)  (1395-1393)
  •  آماده سازي اطلاعات و پياده سازي سامانه اطلاعات مكاني سازمان پايانه هاي مسافربري شهرداري مشهد  (1388)
  • انجام پروژه نمونه GIS شهر مشهد براي منطقه ميدان شهدا  (1373)
  • انجام پروژه GIS شهر جديد گلبهار  (1373)
  • سامانه اطلاعات نقشه برداري (سان)
  • انجام پروژه GIS مجموعه فرهنگي تخت فولاد اصفهان
  •  نقشه جامع رقومي مشهد (نجم) جهت مديريت شهري  (1378)

گزارش فعاليت شوراي كاربران GIS خراسان (سال هاي 78 تا 81)

با توجه به ابلاغ طرح ساماندهي GIS ملي و تشكيل شوراي ملي كاربران سامانه هاي اطلاعات مكاني و از طرفي نياز دستگاه هاي اجرائي استان به ساماندهي اطلاعاتي كه به نحوي با موقعيت در ارتباطند؛ شوراي كاربران GIS استان در تيرماه 1378 با مسئوليت اين سازمان آغاز به كار كرد. برگزاري جلسات شورا با پشتيباني معاونت عمراني استانداري و ايجاد هم گرائي و تبيين مزاياي GIS براي دستگاه ها ازجمله نتايج جلسات بود.

همچنين كميته فني متشكل نمايندگان سازمان نقشه برداري، استانداري، سازمان مديريت و برنامه ريزي، دفتر فني استانداري و يك متخصص از دانشگاه تشكيل و پس از برگزاري حدود 100 جلسه كارشناسي و انجام طرح امكان سنجي GIS استان نتايج بررسي خود را به عنوان ايجاد مركز اطلاعات مكاني استان به شوراي برنامه ريزي استان ارائه نمود. همچنين در طي اين مدت پنج خبرنامه GIS منتشر و توزيع گرديد.

همزمان با تشكيل شوراي برنامه ريزي استان ها و ايجاد كارگروه ها مقرر شد فعاليت شوراي فوق در قالب كميسيون GIS در كار گروه آمايش جمعيت و محيط زيست دنبال گردد و بنا به تصميم سازمان نقشه برداري كشور و بمنظور تعميق فرهنگ GIS و بكارگيري آن بعنوان ابزار برنامه ريزي مقرر شد فعاليت كميسيون فوق از طريق سازمان هاي مديريت و برنامه ريزي استان ها پيگيري شود.

 

نرم افزارهاي موجود در بخش عبارتند از :  

CARIS, IDRISI, Geomania, ArcGIS, ArcView, ArcInfo, Microstation Geographic, CAD MAP, …

 

1399/5/16 11:49:18
شوراي فني استان 99.05.15
آمار بازديد
تعداد بازدید از سایت 149002 تعداد بازدید از صفحه 289 تعداد بازدید امروز صفحه 4
ارتباط با ما

تماس با سازمان مديريت و برنامه ريزي استان خراسان رضوي

نشاني : مشهد ، بلوار وكيل آباد ، نبش اقبال لاهوري 

تلفن تماس : 35022384/86-051 و 35022380/82-051

فكس يا دورنگار سازمان : 35018606

نظر سنجي
مطالب سايت را چگونه ارزيابي مي كنيد؟



مشاهده نتایج
كليه حقوق اين سايت متعلق به سازمان مديريت و برنامه ريزي استان خراسان رضوي ميباشد
Powered by Tetis PORTAL